Station Kalmthout

Terug naar de stationspagina
1927 1940 1970 1990 2010

De Loskade

Het station van Kalmthout had ook een losplaats voor goederen. Deze bestond uit twee zijsporen die telkens achterwaarts werden opgereden. Een trein uit Essen reed eerst de losplaats voorbij, om vervolgens achterwaarts de zijsporen te bereiken. De treinen uit Antwerpen reden volgens hetzelfde principe naar de loskade.  Het was omslachtig, maar wel veilig! Zo kon nooit een sneltrein op de zijsporen raken.

Rangeerlocomotief 7410 rangeert op 10 augustus 1983 drie kolenwagens op de loskade van Kalmthout. Om deze beweging uit te voeren waren verschillende handelingen noodzakelijk.
Eerst werd de wissel voorbijgereden. Vervolgens contacteerde de rangeerder per telefoon het seinhuis. Na toelating van de seinwachter werd, doormiddel van een magnetische ontgrendeling, een sleutel vrijgegeven. Met deze sleutel kon men de wissel in het hoofdspoor bedienen en in de afbuigende stand plaatsen. Door deze bediening kwam een tweede sleutel vrij waar de onsporingswissel, rechts op de foto, in de afwijkende stand gebracht worden.
De machinist kon nu met de trein achterwaarts het zijspoor oprijden. De wagons werden afgekoppeld, en de procedure werd omgekeerd gevolgd om het goederenspoor te verlaten. Wanneer alle sleutels terug op zijn plaats waren, kon het treinverkeer hervat worden. Met dank aan Marius Broos voor het gebruik van bovenstaande foto's.

Bij de elektrificatie van de spoorlijn in 1957 werd de losplaats enkel bereikbaar voor treinen komende uit Essen. In november 1985 werden de sporen van de verwijderd en viel het doek over de "goederenkoer van Kalmthout". 

Ter gelegenheid van het stoomfestival te Wildert reed stoomlocomotief 29.013 met een sleep L-rijtuigen, voorbij de voormalige loskade te Kalmthout, richting Antwerpen. In de betonnen keet bevondt zich een telefoon en de sleutel voor de bediening van de wissels naar het zijspoor. Bemerk op de achtergrond een Beneluxtrein richting Antwerpen, die achter de 'museumtrein' bleef rijden. Nu zou men dit niet meer toelaten.

Vanaf de jaren '90 konden reizigers hun auto parkeren op de voormalige losplaats. Bij de heraanleg van de parking in het najaar van 2010 verdwenen de originele kasseien

De overblijfselen van de losplaats. Kalmthout, 30/07/2010.

Nog geen twee maanden later was men met de heraanleg gestart. Kalmthout, 19/09/2010.

Op de losplaats werden regelmatig kolen gelost voor een kolenboer uit Wildert. Wagons met meststoffen werden door Mevogra gelost. De Plastilit fabriek uit Heide vervoerde ook kunststofleidingen per spoor. Deze werden naar het station van Kalmthout gebracht en vervolgens op wagons geladen.

Alles begon echter in Kalmthout met het transport van planten en bouwmaterialen.

Société Anonyme Horticole de Calmpthout (Arboretum )

Charles Van Geert had een plantenkwekerij vlakbij het centraal station in Antwerpen. Door de uitbreiding van het Antwerpse stadscentrum besluit hij in 1856 zijn kwekerij te verplaatsen. Hij richte de "Société Anonyme Horticole de Calmpthout" op in de omgeving van het Kalmthoutse station. Er was plaats genoeg, de grondsamenstelling en de transportmogelijkheden waren ideaal.

Van Geert bleef in Antwerpen wonen en pendelde dagelijks op en neer met de trein. De laadkade in Kalmthout werd gebruikt om planten en bomen per trein te transporteren. Vooral grote bomen werden per trein getransporteerd naar Brussel (Koninklijk paleis, Arboretum Tervuren), Nederland, Duitsland, Groot Brittanië en zelfs de Verenigde Staten.
De trein was ook belangrijk voor de aanvoer van materialen. Vanuit Antwerpen kwamen veel wagons met 'stadsvuil' om de arme zandgrond te verrijken. Het stadsvuil is eerder te vergelijken met het huidige GFT-afval.
Bij de omvorming van de kwekerij naar het huidige Arboretum in 1952 kwam een einde aan de planten transporten.

Het huidige Arboretum. Kalmthout15/03/2014.

Kempische Bouwwerken (Dura)

Ten oosten van de stationsomgeving begon Adriaan Martens in 1912 met een schrijnwerkerij en een handel in bouwmaterialen. Vanaf 1923 is het bedrijf gekend als de “Kempische Betonwerken”. Vanaf 1939 zetten zijn zonen Jos en Gaston het bedrijf verder onder de benaming NV Dura. Ook voor dit bedrijf zorgde de spoorweg voor het transport van grondstoffen en eindproducten. Het bedrijf staakte zijn activiteiten in 1975.



Wanneer Dura zijn activiteiten stop zette, verwierf de gemeente Kalmthout het terrein en richtte er in de jaren '90  een containerpark in. De huidige hangars zijn nog restanten van het vroegere bedrijf.
In 2010 werd het containerpark verhuisd naar het industrieterrein "Bosduin". Een deel van de terreinen wordt omgevormd tot parking.

Bronnen